Emirates Stadiumen berriro arnasten da ilusioa. Ez da kasualitatea. Azken denboraldietan Arsenalek protagonismoa berreskuratu du Premier League-n, eta horretan badago Gipuzkoako kutsua. Mikel Artetak Europako futbolaren egungo proiekturik sendo eta erakargarrienetako bat eraiki du Londres iparraldean.
Bere ibilbidea “gunners” taldearen aulkian pazientziaz egindako berreraikuntzaren, joko-ideia argi baten eta klubaren tradizioarekin konektatzen duen nortasun lehiakorraren istorioa da.
Jokoa ulertzeko hezitako donostiarra
Antiguokon hazten ikusi zutenek mutiko serio, ordenatu eta baloiarekin obsesionatua gogoratzen dute. Mikel Artetak ordurako erakusten zuen jokalari adimentsuaren profila, baloia jaso aurretik burua altxatzen duten horietakoa.
FC Barcelonako harrobian egindako egonaldiak are gehiago indartu zuen jokoaren ikuspegi hori. Ondoren etorri zen ibilbide luze eta anitza: Paris, Glasgow, Donostia, Liverpool… eta azkenik Londres. Evertonen kapitain eta erreferente bihurtu zen. Arsenalen, jokalari gisa azken urteak eman zituenean, gaur egun hainbeste azaltzen duen lotura emozionala sortzen hasi zen.
«Beti izan zuen entrenatzaile izateko grina», esan izan dute behin baino gehiagotan taldekide ohiek. Zelaian bertan ere teknikariaren luzapena zirudien.
Guardiolaren eskola eta jauzi arriskutsua
Erretiratu zenean, Artetak ez zuen zalantzarik izan. Pep Guardiolaren deia onartu eta Manchester Cityko lantalde teknikoan sartu zen. Hiru urteko ikaskuntza isila eta lan handikoa izan ziren. Bertan maila goreneko kontzeptu taktikoak barneratu zituen, baina baita presio lehiakorra kudeatzeko modua ere.
2019ko abenduan Arsenalek entrenatzaile izateko aukera eman zionean, erronka izugarria zen. Kluba egoera zail batean zegoen, goiko postuetatik urrun eta plantilla desorekatuta. Artetak arriskua hartu zuen. 37 urte zituen eta ez zuen lehen entrenatzaile gisa esperientziarik.
Sinesteko balio izan zuen titulua
Lehen hilabeteak gorabeheratsuak izan ziren, baina laster etorri zen lehen kolpe handia. 2020ko abuztuan Arsenalek FA Cupa irabazi zuen, Wembleyko finalean Chelsea mendean hartuta. Garaipen hark ez zituen arazo guztiak konpondu, baina proiektuari zilegitasuna eman zion. Donostiako teknikariak mezu argia bidali zuen: taldea lehiatzeko gai zen.Hortik aurrera hasi zen benetako berreraikuntza.
Gaztetasuna, nortasuna eta ausardia
Artetak klubaren inertzia aldatzea erabaki zuen. Gazte talentuei protagonismoa eman zien, barne-diziplina indartu eta joko-eredua xehetasun handiz landu zuen. Arsenal pixkanaka bere irudira egokitzen hasi zen: talde bizi eta nagusi, behar zuenean bertikala eta partidak eskatzen zuenean pazientea.
Bukayo Saka aro berriaren sinbolo bihurtu zen. Martin Odegaardek sormenaren lidergoa hartu zuen. Gabriel Martinellik energia eta desborde eman zituen. Taldea hazten joan zen. 22/23 denboraldia mugarri izan zen. «Gunners»-ek hilabete askotan gidatu zuten Premier League eta azkenean bigarren postuan amaitu zuten. Txapelketa ihes egin zuen, baina mezua sendoa izan zen: Arsenal itzuli zen.
Elitean sendotzea
Ordutik, Londreseko taldea ohiko hautagai bihurtu da titulurako lehian. Txapeldunen Ligara anbizioz itzuli da eta egonkortasun lehiakorra irabazi du.
Artetaren zigilua nabaria da: presio koordinatua, baloi-irteera garbia, hegaleko jokalari ausartak eta egitura kolektibo oso landua. Baina badago alderdi emozional bat ere. Teknikariak taldea berriro zaleekin konektatzea lortu du.
Ingalaterran asko baloratzen da baliabide ekonomiko handiagoak dituzten klubekin lehiatzeko duen gaitasuna, joko erakargarria alde batera utzi gabe.
Lider zorrotza eta xehetasunetan arretatsua
Harekin lanean aritzen direnek xehetasunarekiko duen obsesioa azpimarratzen dute. Artetak partidak zehaztasun ia zientifikoarekin prestatzen ditu eta errendimenduaren alderdi guztiak zaintzen ditu. Komunikatzaile sutsua ere bada, taldeari motibazioa emateko diskurtso landuak erabiltzen dituena.
Behin, adibidez, arteari lotutako erreferentziak erabili zituen jokalari bakoitzak taldearen “obraren” barruan zuen papera azaltzeko. Pasadizo hutsa dirudi, baina bere futbol-ikuspegia ondo adierazten du.
Oraina eta etorkizuna
25/26 denboraldian Arsenal goiko postuetan lehiatzen jarraitzen du Premier League-n eta Europan ere helburu handiak ditu. Proiektua sendoa da eta entrenatzaileak klubaren babesa du.
Artetaren izena maiz agertzen da etorkizuneko erronka handiekin lotuta. Hala ere, Londresen aurkitu du bere ideia garatzeko testuinguru egokia. Berrogei urteak bete berritan, bere ibilbidearen unerik oparoenean dago.
Donostiatik Emiratesera
Entrenatzaile gipuzkoarraren ibilbideak ondo laburbiltzen du euskal futbolean hezitako teknikari askoren bidea: lana, pazientzia eta nortasun propioarekiko konfiantza. Gaur egun, Mikel Artetak ez du Arsenal bakarrik zuzentzen.
Futbola ulertzeko modu moderno bat ordezkatzen du. Eta Emiratesen ametsak bizirik dirauen bitartean, Gipuzkoan harrotasunez jarraitzen da bertako semeetako bat Premier Leagueko protagonista bihurtu dela.

